Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) firmaların yurt dışından elde ettikleri döviz gelirlerinin Türk lirasına dönüşümünü teşvik eden düzenlemesinde yeni uygulamaya geçiliyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TCMB'nin döviz dönüşüm desteği uygulamasının etkinliğini artıran adımlar atıldığını belirterek, düzenlemenin temel amacının destek mekanizmasını daha etkin, kapsayıcı ve firmaların gerçek ekonomik faaliyetleriyle uyumlu hale getirmek olduğunu ifade etti. Şimşek, firmaların destek mekanizmasına erişiminin kolaylaşacağını ve reel sektörün her zaman yanında olacağını kaydetti.
TCMB, "Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğ'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ"i Ağustos ayında Resmi Gazete'de yayımladı. Bu tebliğ, 1 Ekim'den itibaren yürürlüğe giriyor. Döviz almama taahhüdünün kaldırılması ve döviz pozisyonu şartının getirilmesiyle, destek kapsamında satabilecek döviz tutarının katma değere ilişkilendirilmesi ve üst limit getirilmesi sağlanıyor. Firmanın yıllık döviz satış limiti, yıllık faaliyet karı ve 12 aylık iş gücü maliyetiyle hesaplanan katma değere kadar olabilir.
Döviz pozisyonu oranı, firmanın likid döviz varlıklarının net satış hasılatı veya aktif büyüklüğüne oranına göre yüzde 10'u aşmamalı. Firmalar, döviz pozisyonu oranlarını yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanan ve 15 gün süreyle geçerli olan "Döviz Pozisyonu Bildirim Formu" ile tevsik edecek. Aracı ihracatçı kullanan tedarikçi firmalar, kendi limitleri ölçüsünde destekten faydalanabilecek. Aracı ihracatçı tarafından tedarikçi adına gerçekleştirilen döviz satışına ilişkin döviz, Türk lirası karşılığı aracı ihracatçıya aktarılırken, destek ödemesi doğrudan tedarikçiye yapılabilecek.
Aracı bankalara görev ve sorumlulukları artırılarak, kontrol mekanizması güçlendiriliyor. Aracı bankalara, firmalardan destek tutarı üzerinden azami yüzde 1 komisyon alma imkanı getiriliyor. Uygulamanın etkin şekilde yürütülmesinde önemli rolü olan bankaların aracılık işlevleri güçlendiriliyor, denetim ve kontrol süreçleri sıkılaştırılıyor. Suistimallerin önüne geçilmesi için mekanizmalar güçlendiriliyor.