Yağmur yağınca çıkan kokunun sırrı çözüldü. Bilimsel olarak petrikor adı verilen bu kokunun kaynağı, toprakta yaşayan mikroskobik canlılar, bitkilerden yayılan doğal bileşikler ve yağmur damlalarının oluşturduğu küçük parçacıklardan oluşuyor. Petrikor terimi, 1964 yılında Avustralyalı bilim insanları Isabel Joy Bear ve Richard Thomas tarafından bilim dünyasına kazandırıldı. Araştırmacılar, kuru koşullarda bekletilen kayalardan su buharı kullanarak çıkardıkları yağ benzeri maddenin bu kokunun oluşumunda rol oynadığını belirledi. Geosmin, toprakta yaşayan Streptomyces türü bakteriler tarafından üretilen bir bileşik ve nemli toprakla özdeşleşen karakteristik kokunun önemli kaynaklarından biri. İnsan burnu, çok düşük miktarlardaki geosmin bile yağmur sonrasında burnumuza ulaşabiliyor.
MIT araştırmacıları, 2015 yılında yayımladıkları çalışmada yağmur damlalarının gözenekli yüzeylere çarpması sırasında yaşanan süreci inceledi. Yağmur damlaları yüzeye çarptığında küçük hava kabarcıkları oluşabiliyor. Bu kabarcıklar yüzeye yükselerek patlıyor ve mikroskobik aerosol parçacıklarını havaya taşıyor. Toprakta bulunan bazı kokulu bileşikler de bu parçacıklarla birlikte çevreye yayılabiliyor. Araştırmacılar, hafif ve orta şiddetteki yağışların bazı koşullarda bu parçacıkların oluşumunu destekleyebildiğini ortaya koydu.
Bitkilerden gelen bazı organik bileşikler de yağmur kokusunun oluşumuna katkıda bulunuyor. Sıcak ve kurak dönemlerde bitkisel kaynaklı maddeler toprakta ve kayaların gözeneklerinde birikebiliyor. Yağmurla birlikte nemin artması, bu maddelerin yeniden açığa çıkmasını sağlayabiliyor. Kısacası yağmurdan sonra burnumuza gelen o tanıdık koku, yalnızca suyun değil; toprağın, bitkilerin ve mikroskobik canlıların birlikte oluşturduğu doğal bir sürecin sonucu.